વિક્રમાદિત્ય વૈદિક ઘડિયાળ હવે સમગ્ર દેશમાં આકર્ષણનું કેન્દ્ર બની છે. કાશી વિશ્વનાથ ધામમાં પણ વિક્રમાદિત્ય વૈદિક ઘડિયાળ સ્થાપિત થઈ છે. નોંધનીય છે કે વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ તાજેતરમાં કાશી પ્રવાસ દરમિયાન આ અદભૂત ઘડિયાળનું અવલોકન કરી તેની કાર્યપ્રણાલી વિશે માહિતી મેળવી હતી. પ્રાચીન ભારતીય કાલગણના પર આધારિત આ ઘડિયાળ માત્ર સમય જ નહીં, પરંતુ પંચાંગ અને ગ્રહોની સ્થિતિની પણ સચોટ વિગતો આપે છે.

ઉજ્જૈનથી શરૂ થયેલી સફર કાશી વિશ્વનાથ પહોંચી
ઉજ્જૈનથી શરૂ થયેલી આ સફર હવે ઉત્તર પ્રદેશના પવિત્ર કાશી વિશ્વનાથ મંદિર સુધી પહોંચી છે. વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ 29 એપ્રિલના રોજ કાશીના પ્રવાસ દરમિયાન આ ઘડિયાળની મુલાકાત લીધી હતી. તેમણે તેની વિશેષતાઓને બારીકાઈથી નિહાળી હતી.

વૈદિક ઘડિયાળની સૌથી મોટી ખાસિયત

આ વૈદિક ઘડિયાળની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે તે પશ્ચિમી સંસ્કૃતિના કલાક અને મિનિટના બદલે ભારતીય પરંપરા મુજબ એક સૂર્યોદયથી બીજા સૂર્યોદયના સમયગાળા પર આધારિત છે.

મહારાજા વિક્રમાદિત્ય શોધપીઠના વિદ્વાનો દ્વારા તૈયાર

આ ઘડિયાળ ઉજ્જૈનના મહારાજા વિક્રમાદિત્ય શોધપીઠના વિદ્વાનો દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવી છે. તે માત્ર સામાન્ય સમય નથી બતાવતી, પરંતુ સૂર્યોદય, સૂર્યાસ્ત, શુભ મુહૂર્ત, ગ્રહોની નક્ષત્ર સ્થિતિ અને પંચાંગની સંપૂર્ણ વિગતો ડિજિટલ ફોર્મેટમાં પૂરી પાડે છે. મુખ્યમંત્રી મોહન યાદવ ઉજ્જૈનને ફરીથી વિશ્વના ‘પ્રાઇમ મેરિડિયન’ તરીકે સ્થાપિત કરવા માટે પ્રયત્નશીલ છે.

ભારતીય સંસ્કૃતિ સૂર્યોદયથી નવા દિવસનો પ્રારંભ માને છે
તેમનું માનવું છે કે જીએમટી (GMT) જેવી પશ્ચિમી ગણતરીઓ વૈજ્ઞાનિક દ્રષ્ટિએ અધૂરી છે, કારણ કે તે મધ્યરાત્રિથી દિવસની શરૂઆત માને છે, જ્યારે ભારતીય સંસ્કૃતિ સૂર્યોદયથી નવા દિવસનો પ્રારંભ માને છે. ઉજ્જૈન કર્ક રેખા પર સ્થિત હોવાથી ખગોળીય દ્રષ્ટિએ પણ આ ગણતરી અત્યંત સચોટ છે. વડાપ્રધાન મોદીએ વર્ષ 2024માં ઉજ્જૈનમાં આ ઘડિયાળનું લોકાર્પણ કર્યું હતું અને હવે કાશીમાં તેની ઉપસ્થિતિ ભારતના ગૌરવશાળી જ્ઞાન અને વિજ્ઞાનનો પુરાવો આપી રહી છે.